Wielu doświadczonych kierowców zawodowych, którzy przez lata pracowali dla kogoś, w pewnym momencie zaczyna myśleć o przejściu na swoje. Wizja niezależności, decydowania o własnych trasach i potencjalnie wyższych zarobków jest kusząca. Jednak zanim podejmiesz decyzję o założeniu jednoosobowej działalności gospodarczej i kupnie własnego TIR-a, kluczowe jest zrozumienie wszystkich finansowych aspektów. W tym artykule szczegółowo przeanalizuję, ile realnie można zarobić, jakie koszty trzeba ponieść i z jakimi wyzwaniami zmierzy się właściciel-kierowca w 2026 roku.
Własny TIR: zysk netto 10 000 16 000 zł, start od 60 000 zł i wysokie koszty.
- Realny miesięczny zysk netto dla właściciela-kierowcy waha się od 10 000 do 16 000 zł.
- Przychody to średnio 4-6 zł/km w kraju lub 400-600 zł/dzień w transporcie międzynarodowym.
- Koszty paliwa stanowią 30-40% wszystkich wydatków, a rata leasingowa to 3 000 7 000 zł miesięcznie.
- Na start potrzebny jest kapitał w wysokości od 60 000 do 150 000 zł, wliczając zabezpieczenie finansowe i formalności.
- Wyzwania to m.in. zatory płatnicze (terminy 60+ dni), rosnące koszty operacyjne i zmiany wynikające z Pakietu Mobilności.
Stawki za kilometr w Polsce: na co możesz liczyć w transporcie krajowym?
Kiedy myślimy o własnym TIR-ze, pierwszym pytaniem jest oczywiście: ile mogę zarobić? W transporcie krajowym, dla standardowego zestawu (ciągnik siodłowy + naczepa), średnie stawki za kilometr ładowany wahają się obecnie od 4 do 6 zł. Oczywiście, stawka ta jest silnie uzależniona od rodzaju ładunku, pilności zlecenia, kierunku trasy oraz specyfiki klienta. Na krótkich, lokalnych trasach, gdzie liczy się elastyczność i szybka reakcja, często stosuje się ryczałtowe stawki dzienne, które mogą wynosić około 1400 zł za dzień pracy. To daje pewną stabilność, ale wymaga intensywnego wykorzystania czasu.Trasy międzynarodowe: gdzie płacą najlepiej i jakie są realia?
Transport międzynarodowy to często perspektywa wyższych stawek, ale i większych wymagań. Tutaj najczęściej rozliczamy się stawkami dziennymi, które są zróżnicowane w zależności od kierunku. Na przykład, trasy do Niemiec czy Francji mogą przynieść około 400-450 zł za dzień pracy. Jeśli jednak zdecydujesz się na bardziej wymagające kierunki, takie jak Skandynawia, stawki mogą wzrosnąć do 500-600 zł za dzień. Pamiętaj jednak, że wyższe stawki wiążą się zazwyczaj z dłuższymi trasami, bardziej skomplikowaną logistyką i dodatkowymi kosztami, o których opowiem za chwilę.
Jak miesięczny przebieg wpływa na ostateczny przychód? Realistyczne założenia.
Ostateczny przychód to nie tylko stawka za kilometr czy dzień, ale przede wszystkim liczba przejechanych kilometrów. Dla jednego kierowcy, przy zachowaniu norm czasu pracy i odpoczynku, realny miesięczny przebieg waha się w granicach 10 000 - 12 000 km. Przyjmijmy dla przykładu transport krajowy i średnią stawkę 4,5 zł/km. W takim scenariuszu, przy 10 000 km, Twój miesięczny przychód wyniesie około 45 000 zł. To solidna kwota, ale jak się za chwilę przekonasz, spora jej część zostanie pochłonięta przez koszty.
Brutalna prawda o kosztach, czyli ile naprawdę wydaje przewoźnik?
Koszty stałe, które musisz ponosić, nawet gdy auto stoi w miejscu
Niestety, prowadzenie własnego TIR-a to nie tylko przychody. To przede wszystkim szereg kosztów, które musisz pokrywać regularnie, niezależnie od tego, czy Twój pojazd jest w trasie, czy stoi na parkingu. Te koszty stałe są fundamentem Twojego biznesu i musisz mieć je pod kontrolą.
Leasing ciągnika siodłowego: ile naprawdę kosztuje "własne" auto?
Dla większości przewoźników startujących w branży, zakup ciągnika siodłowego wiąże się z leasingiem. Koszt nowego pojazdu to wydatek rzędu 300 000 - 500 000 zł, a nawet więcej. Rata leasingowa za nowy lub kilkuletni ciągnik siodłowy to znaczący wydatek, który może wynieść od 3 000 do nawet 7 000 zł miesięcznie. To jeden z największych stałych obciążeń, który musisz uwzględnić w swoim biznesplanie.
ZUS, podatki i księgowość: comiesięczne obowiązki finansowe
Jako przedsiębiorca, musisz liczyć się z comiesięcznymi opłatami na rzecz państwa. Składki ZUS, po okresie preferencyjnym, dla przedsiębiorcy na "dużym ZUS-ie" to koszt około 1500 - 2000 zł miesięcznie. Do tego dochodzą zaliczki na podatek dochodowy, które są zależne od Twoich dochodów. Nie zapominaj również o obsłudze księgowej prowadzenie dokumentacji finansowej to wyzwanie, które warto powierzyć specjalistom. Koszt takiej usługi to zazwyczaj od 200 do 500 zł miesięcznie.
Ubezpieczenia (OC, AC, OCP): ile kosztuje spokojny sen przewoźnika?
Bez odpowiednich ubezpieczeń nie ma mowy o bezpiecznym prowadzeniu działalności transportowej. Pakiet ubezpieczeń, obejmujący OC (Odpowiedzialność Cywilna), AC (Autocasco) oraz OCP (Ubezpieczenie Odpowiedzialności Cywilnej Przewoźnika), to roczny wydatek rzędu kilkunastu tysięcy złotych. Przeliczając to na miesięczny koszt, musisz liczyć się z wydatkiem ponad 1000 zł miesięcznie. To inwestycja w Twój spokój i bezpieczeństwo finansowe w razie nieprzewidzianych zdarzeń.
Licencje, zezwolenia i baza: stałe opłaty administracyjne
- Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego: Opłata jednorazowa w wysokości 1000 zł.
- Licencja wspólnotowa (do transportu międzynarodowego): Koszt to 4000 zł na 5 lat lub 8000 zł na 10 lat.
- Koszty bazy eksploatacyjnej: Nawet jeśli korzystasz z własnego podwórka, musisz spełnić określone wymogi dotyczące miejsca postoju pojazdu i przechowywania dokumentacji. Nierzadko wiąże się to z opłatami za dzierżawę lub utrzymanie odpowiedniej infrastruktury.
Koszty zmienne, które zjadają największą część Twojego zysku
Poza kosztami stałymi, które są przewidywalne, musisz zmierzyć się z kosztami zmiennymi. To one w największym stopniu wpływają na ostateczną rentowność każdej trasy. Ich efektywne zarządzanie jest kluczem do sukcesu.
Paliwo i AdBlue: jak mądrze zarządzać największym wydatkiem?
Nie ma co ukrywać paliwo to największy i najbardziej zmienny koszt w transporcie. Stanowi ono ponad 30-40% wszystkich wydatków. Ceny paliw potrafią zmieniać się dynamicznie, co ma bezpośrednie przełożenie na Twoje marże. Do tego dochodzi koszt AdBlue, który również jest niezbędny do prawidłowej pracy nowoczesnych silników diesla. Mądre zarządzanie zużyciem paliwa, planowanie tras i korzystanie z kart paliwowych to podstawa.
Opłaty drogowe (e-TOLL i winiety): niewidzialny podatek od każdego kilometra
Każdy przejechany kilometr, zwłaszcza w Polsce i Europie, wiąże się z opłatami drogowymi. W Polsce mamy system e-TOLL, a w innych krajach Unii Europejskiej obowiązują winiety lub systemy poboru opłat. Te koszty są znaczące i zależą bezpośrednio od długości i trasy pokonywanych odcinków. Musisz je precyzyjnie kalkulować przy każdym zleceniu.
Serwis, opony i nieprzewidziane awarie: ukryty koszt, o którym musisz pamiętać
TIR to skomplikowana maszyna, która wymaga regularnych przeglądów, wymiany oleju i filtrów. Do tego dochodzi sezonowa wymiana opon, która potrafi pochłonąć sporą kwotę. Niestety, w transporcie zdarzają się również nieprzewidziane awarie, które mogą generować koszty rzędu kilku tysięcy złotych, a nawet więcej, jeśli wymagają dłuższego postoju. Realistycznie, na serwis i opony powinieneś przeznaczyć od kilkuset do kilku tysięcy złotych miesięcznie, w zależności od wieku pojazdu i intensywności eksploatacji.
Ile zarabia kierowca z własnym TIR-em? Czas na wielkie liczenie
Symulacja zarobków w transporcie krajowym: od przychodu do zysku na czysto
Przejdźmy do konkretów. Przyjmijmy, że Twój miesięczny przychód z transportu krajowego wynosi wspomniane 45 000 zł (10 000 km x 4,5 zł/km). Jak to się ma do realnego zysku netto?
| Kategoria kosztu/przychodu | Kwota/Zakres (miesięcznie) |
|---|---|
| Przychód (10 000 km x 4,5 zł/km) | 45 000 zł |
| Koszty paliwa (35% przychodu) | -15 750 zł |
| Rata leasingowa | -5 000 zł (średnia) |
| ZUS (duży) | -1 800 zł (średnia) |
| Ubezpieczenia (OC, AC, OCP) | -1 200 zł |
| Opłaty drogowe (e-TOLL, winiety) | -4 000 zł |
| Serwis, opony, awarie (fundusz) | -2 000 zł |
| Księgowość | -300 zł |
| AdBlue, parkingi, inne | -1 000 zł |
| Zysk brutto przed podatkiem dochodowym | ~13 950 zł |
| Podatek dochodowy (np. 19% liniowy) | -2 650 zł |
| Zysk netto (na rękę) | ~11 300 zł |
Jak widzisz, po odjęciu wszystkich kosztów, realny zysk netto dla właściciela-kierowcy w transporcie krajowym może wynieść w przedziale od 10 000 do 16 000 zł miesięcznie. Oczywiście, jest to symulacja i ostateczna kwota zależy od wielu czynników, w tym od Twojej efektywności w pozyskiwaniu zleceń i negocjowaniu stawek.
Scenariusz międzynarodowy: czy większe stawki oznaczają większy zysk?
W transporcie międzynarodowym stawki dzienne są wyższe, co na pierwszy rzut oka może sugerować większe zyski. Jednak musimy pamiętać, że wiążą się one również z wyższymi kosztami. Mówimy tu o znacznie większych opłatach drogowych w różnych krajach, dłuższych czasach pracy poza domem, a także o wyzwaniach związanych z Pakietem Mobilności, który wprowadził obowiązkowe powroty pojazdu do bazy i inne regulacje. Choć przychody mogą być wyższe, marża netto może okazać się zbliżona, a nawet niższa, jeśli nie będziesz efektywnie zarządzać kosztami i czasem pracy.Czynniki, które mogą drastycznie podnieść lub obniżyć Twoje dochody
- Efektywność w pozyskiwaniu zleceń: Pusty przebieg to strata. Im lepiej wykorzystasz czas i przestrzeń ładunkową, tym większy zysk.
- Umiejętności negocjowania stawek: Każde dodatkowe 0,10 zł na kilometrze to tysiące złotych więcej w skali miesiąca.
- Optymalizacja kosztów operacyjnych: Mądre zarządzanie paliwem, serwisem i wybór odpowiednich ubezpieczeń ma ogromne znaczenie.
- Stan techniczny pojazdu: Nowsze auta są zazwyczaj bardziej ekonomiczne i mniej awaryjne, ale droższe w leasingu.
- Zatory płatnicze: Brak płynności finansowej może wymusić korzystanie z faktoringu, co generuje dodatkowe koszty.
Zanim ruszysz w trasę: formalności i bariery wejścia
Certyfikat Kompetencji Zawodowych: jak go zdobyć i ile to kosztuje?
Zanim w ogóle pomyślisz o prowadzeniu własnej firmy transportowej, musisz zdobyć Certyfikat Kompetencji Zawodowych (CPC). Jest to dokument potwierdzający Twoje kwalifikacje do zarządzania transportem drogowym i jest niezbędny do uzyskania licencji. Kurs przygotowawczy do egzaminu i sam egzamin to koszt w granicach 2 000 - 3 000 zł. To pierwszy, ale bardzo ważny krok.
Licencje i zezwolenia: mapa drogowa przez urzędową dżunglę
- Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego: Jest to podstawowy dokument, bez którego nie możesz prowadzić działalności transportowej. Opłata za jego wydanie to 1000 zł jednorazowo.
- Licencja wspólnotowa: Jeśli planujesz transport międzynarodowy, niezbędna będzie licencja wspólnotowa. Jej koszt to 4 000 zł na 5 lat lub 8 000 zł na 10 lat. Pamiętaj, że do licencji wspólnotowej wydawane są również wypisy, za które także trzeba uiścić opłatę.
Ile gotówki potrzebujesz na start? Analiza kapitału początkowego
Jedną z największych barier wejścia jest kapitał początkowy. Oprócz wspomnianych kosztów licencji i certyfikatów, musisz wykazać odpowiednie zabezpieczenie finansowe. Na pierwszy pojazd wymagane jest 9 000 EUR, a na każdy kolejny 5 000 EUR. To zabezpieczenie może być w formie gotówki na koncie, gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej. Do tego dochodzi pierwsza wpłata leasingowa (zazwyczaj 10-20% wartości pojazdu), która dla ciągnika siodłowego może wynieść od 30 000 do 100 000 zł. Biorąc pod uwagę wszystkie formalności, opłaty i zabezpieczenie finansowe, na start potrzebujesz kapitału w wysokości od 60 000 do 150 000 zł. To spora kwota, ale bez niej trudno będzie ruszyć z miejsca.
Ryzyka, o których musisz wiedzieć: co może pójść nie tak?
Zatory płatnicze: jak przetrwać, gdy kontrahent nie płaci na czas?
Branża TSL, niestety, charakteryzuje się długimi terminami płatności. Nierzadko zdarza się, że na pieniądze za wykonane zlecenie musisz czekać 60 dni lub więcej. Dla małej firmy, która dopiero startuje i ma wysokie koszty stałe, może to być ogromne wyzwanie dla płynności finansowej. Musisz mieć poduszkę finansową, która pozwoli Ci przetrwać ten okres, zanim pieniądze od klienta wpłyną na Twoje konto. W przeciwnym razie, będziesz zmuszony korzystać z faktoringu, co wiąże się z dodatkowymi kosztami.
"Branża TSL charakteryzuje się długimi terminami płatności (60 dni lub więcej), co jest dużym wyzwaniem dla płynności finansowej małej firmy."
Rosnące koszty i konkurencja: jak utrzymać rentowność w trudnych czasach?
Rynek transportowy jest niezwykle konkurencyjny, a jednocześnie dynamicznie zmieniają się na nim koszty. Rosnące ceny paliw, drożejące ubezpieczenia, wyższe koszty serwisu i części zamiennych, a także presja na wzrost płacy minimalnej to wszystko bezpośrednio wpływa na Twoją rentowność. Musisz być elastyczny, stale monitorować rynek i szukać sposobów na optymalizację kosztów, aby utrzymać się na powierzchni i generować zyski.
Przeczytaj również: Ile zarabia kierowca tira w Polsce? Od 7 000 do 15 000 zł netto!
